Pnioki, Krzoki i Ptoki: Strzybnica / Spacer historyczny na rowerze z Kamilem Łysikiem
„Pnioki, Krzoki i Ptoki: Strzybnica” to inicjatywa, której celem jest aktywizacja mieszkańców dzielnicy Strzybnica w Tarnowskich Górach poprzez działania związane z odkrywaniem, dokumentowaniem i pielęgnowaniem lokalnej historii, dziedzictwa oraz tradycji. Projekt stawia na wzmacnianie więzi społecznych oraz aktywizację lokalnych społeczności poprzez realizację różnorodnych działań angażujących mieszkańców, o charakterze międzypokoleniowym, co symbolizuje sama jego nazwa:
PNIOK – mieszkaniec dzielnicy z dziada pradziada,
KRZOK – pierwsze pokolenie „zakorzenione” w Strzybnicy,
PTOK – osoba, która tu mieszka, ale może wkrótce „wyfrunąć” gdzie indziej.
Tarnogórskie Centrum Kultury zaprasza na kolejne wydarzenie w ramach projektu „Pnioki, Krzoki i Ptoki: Strzybnica”. W sobotę, 20 września 2025 roku o godzinie 10:00 wyruszymy w podróż po najciekawszych historycznych i kulturalnych miejscach tej dzielnicy – tym razem w formie rowerowego spaceru.
Wycieczkę poprowadzi Kamil Łysik, pasjonat lokalnej historii i znawca dziejów Tarnowskich Gór. Trasa została tak zaplanowana, aby pokazać zarówno najbardziej charakterystyczne punkty Strzybnicy, jak i te mniej znane, które kryją w sobie interesujące opowieści i nieoczywiste ciekawostki. Spacer po raz pierwszy odbędzie się na rowerach, dlatego prosimy uczestników o przybycie ze swoim jednośladem. Każdy otrzyma także bezpłatnie przygotowany materiał informacyjny, ułatwiający poznawanie historii odwiedzanych miejsc.
Udział w wydarzeniu jest bezpłatny.
Spacer rowerowy po Strzybnicy
długość trasy – ok. 6,5 km
czas spaceru – ok. 2 godz.
| № | Przystanki na trasie | Tematyka |
| 1 | Muszla koncertowa w Parku Hutnika | Informacje organizacyjne. Etymologia nazwy Strzybnica. Stoła i jej znaczenie dla powstania i rozwoju miejscowości. Odkrycia archeologiczne w Rybnej Kolonii, via Regia, średniowieczne kuźnice nad rzeką, najazdy husytów, Anna Reiswitz i jej spory z synami Blachy. |
| 2 | Portal wylotu sztolni Boże Dopomóż /Gotthelf/ (ul. Artura Zawiszy 13) | Etymologia nazwy Stoła. Kopalnia rud srebra i ołowiu w Tarnowskich Górach, budowa sztolni Gotthelf i jej znaczenie dla rzeki oraz miejscowości. Wojny śląskie, położenie ludności chłopskiej na Górnym Śląsku. |
| 3 | Brama Zametu, wieża ciśnień Friedrichshütte (ul. Zagórska 77) | Sprzedaż ziemi przez Karla von Warkotscha pod budowę Friedrichshütte. Rozwój przemysłu wydobywczego i hutniczego impulsami do skokowego rozwoju miejscowości. |
| 4 | Dworzec kolejowy (z ul. Lotników) | Budowa Kolei Prawego Brzegu Odry (Rechte Oder-Ufer Eisenbahn) i jej znaczenie dla Strzybnicy. |
| 5 | Kościół katolicki (ul. Kościelna 36) | Powstanie parafii i architektura kościoła w Strzybnicy. |
| 6 | Miejsce po cmentarzu ewangelickim (skwer przy byłej poczcie, ul. Strzybnicka 5) | Społeczność ewangelicka w Strzybnicy. Ślady po miejscach kultu. |
| 7 | Kapliczka w Piasecznej (ul. Kombatantów 32) | Architektura kapliczki w Piasecznej. |
| 8 | Most i przepust na Stole z groblą stawu kuźniczego | Dzieje Strzybnicy po 1922 r. |
Kamil Łysik
Górnoślązak od sześciu (co najmniej, do tylu zdołał sięgnąć) pokoleń; gdyby historia potoczyła się inaczej, zwałby się Lyschik, jak jego pradziadek, dziadek, a nawet jeszcze krótko ojciec. Jako historyk wie jednak, że gdybanie o dziejach nie kończy się dobrze. Poza tym miłośnik bezdroży, lokalności, starej muzyki, cegły klinkierowej, wina. Za młodu publikował gdzie popadnie, potem dojrzał. Autor monografii poświęconej pałacowi w Rybnej. Mieszka nieopodal Hannowaldu, w Tarnowskich Górach Rybnej. Autor książek „Mrok Hannowaldu” (2024) oraz „Pałac w Rybnej i jego właściciele” (2011).
Miejsce zbiórki: Muszla Koncertowa w Parku Hutnika.
