Karolina Kostyra – kinofilka, filmoznawczyni, adiunktka w Instytucie Nauk o Kulturze Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Zajmuje się badaniem filmu dziecięcego i narracji inicjacyjnych w kinie. Autorka książek „Wiosenna bujność traw. Obrazy przyrody w filmach o dorastaniu” (Katowice, 2019) i „Tajemne życie przedmiotów. Topografia pokoju dziecięcego w kinie fantastycznym lat osiemdziesiątych” (Katowice 2025).

Tytuł i opis prelekcji: „Donnie Darko: metafizyka, nostalgia, kult”

Donnie Darko to film przełomu wieków, który swoją kultową pozycję zawdzięcza nie tyle premierze kinowej, ile odkryciu przez użytkowników internetu. Dzieło Richarda Kelly’ego szybko zostało uznane za oryginalny i błyskotliwy debiut. Co więcej – wpisało się w emocjonalną pamięć całego pokolenia widzów i wciąż potrafi przemawiać osobiście do nowej publiczności. Można odczytywać je jako krytyczny komentarz do epoki reaganizmu, nostalgiczny film młodzieżowy, metafizyczną zagadkę albo po prostu błyskotliwą opowieść o podróżach w czasie. Niezależnie od przyjętej interpretacji, jako klasyczny sleeper hit, Donnie Darko pozostaje filmem żywym i angażującym. Prelekcja pozwoli odkryć inspiracje reżysera i prześledzić drogę filmu do jego obecnego kultowego statusu.

Opis filmu: Kim jest Donnie Darko? W szkole – nastoletnim outsiderem. W domu – chłopakiem zmagającym się z problemami psychicznymi. W snach – wybrańcem odwiedzanym przez wielkiego, mrocznego królika o imieniu Frank. Ten ostatni twierdzi, że świat skończy się już niedługo. A kiedy sny zaczynają wkraczać do rzeczywistości, Donnie staje przed pytaniami większymi niż życie: o czas, przeznaczenie i naturę całego świata.

„Donnie Darko” jest jak skok w głąb króliczej nory. To filmowa układanka, w której mieszczą się podróże w czasie, lynchowskie spojrzenie na amerykańskie przedmieścia, high-school drama, parodia coachingu, fizyka, filozofia, społeczne niepokoje z przełomu tysiącleci i “Alicja w Krainie Czarów”. To zagadka taka sama jak reżyser, Richard Kelly, który po swoim błyskotliwym debiucie nakręcił jeszcze dwa równie dziwne filmy – i zamilkł. To także przełomowa rola dla 20-letniego w momencie kręcenia Jake’a Gyllenhaala, który jako Donnie Darko po raz pierwszy zademonstrował swój talent do kreowania niejednoznacznych, skomplikowanych postaci. 

Mówienie o kultowości nie jest w przypadku „Donniego Darko” nadużyciem: to wręcz podręcznikowy przykład dzieła kultowego. Tytuł przepadł w kinach, by z biegiem czasu zyskać rzesze oddanych fanów, którzy w dobie wczesnego Internetu analizowali na forach najdrobniejsze aspekty filmu, starając się dotrzeć do odpowiedzi na pytanie: o co w tym wszystkim chodziło? Tajemnica „Donniego Darko” fascynowała także polskich kinomanów; i to pomimo braku dystrybucji w naszym kraju. Jako Reset wprowadzamy ten tytuł na polskie ekrany w 25. rocznicę jego premiery.

2001 | Kanada, USA, Wielka Brytania | reż. R. Kelly | czas trwania 113 min. | dramat | 15+ | NAPISY

Koordynator: Aleksandra Jasiurkowska

Bilety: 14/18 PLN